Hoe kunstmatige intelligentie het vertrouwen in informatie bedreigt

Transparenz: Redaktionell erstellt und geprüft.
Veröffentlicht am

Minister van Financiën Bayaz en prof. Stöcker zullen op 21 mei 2025 de invloed van AI op informatievertrouwen en democratie bespreken.

Hoe kunstmatige intelligentie het vertrouwen in informatie bedreigt

In een tijd waarin kunstmatige intelligentie (AI) steeds meer zijn weg vindt in de informatiestroom, wordt de kwestie van de waarheid en het vertrouwen in informatie zeer actueel. Tijdens een gesprek waar minister van Financiën dr. Danyal Bayaz en deskundige prof. Christian Stöcker aan deelnamen, werd duidelijk hoeveel het digitale publiek verandert en welke uitdagingen dit voor de samenleving met zich meebrengt. FM Baden-Württemberg meldt dat de erosie van publieke feiten en nieuwe dimensies van desinformatie centrale onderwerpen in de discussie waren.

Stöcker en Bayaz bespraken onder meer de rol van psychologische effecten en de maatregelen die zowel de staat als individuele burgers kunnen nemen om dit probleem tegen te gaan. Het doel is om de sociale veerkracht in het digitale tijdperk te bevorderen en het vertrouwen in de waarheid te versterken. De podcast over dit onderwerp is gratis beschikbaar op populaire platforms en op het YouTube-kanaal van het Ministerie van Financiën.

Manipulatie van sociale media

Toegang tot betrouwbare informatie is essentieel voor de democratie. Maar het gedrag van informatieconsumptie is de afgelopen jaren veranderd, wat tot sociale kwetsbaarheden heeft geleid. Volgens een rapport van de Federaal Agentschap voor Burgereducatie Het vertrouwen van de Duitse bevolking in de media bedroeg vorig jaar 47% en is daarmee licht gedaald, terwijl het vertrouwen in de overheid zelfs is gedaald naar 42%. Deze ontwikkeling gaat gepaard met toenemende sociale polarisatie en veranderend mediaconsumptiegedrag.

Kunstmatige intelligentie wordt gezien als een mondiaal risico, vooral als het gaat om de verspreiding van desinformatie en desinformatie. AI-technologieën maken de geautomatiseerde productie van inhoud en de gerichte personalisatie van informatie mogelijk, waardoor de mogelijkheden voor manipulatie toenemen. Politieke actoren maken steeds meer gebruik van algoritmische vaardigheden om het onlinegedrag van gebruikers te controleren en hun mobilisatie te bevorderen. Dit werd vooral merkbaar in het superverkiezingsjaar 2024, toen systematische manipulatie van sociale media werd gebruikt door zowel politieke actoren als strategische bedrijven.

Emotionele activering en mobilisatie

De inhoud die wordt samengesteld via algoritmen voor sociale media, heeft tot doel de betrokkenheid van gebruikers te maximaliseren. Vooral polariserende inhoud genereert emotionele reacties en kan daardoor de betrokkenheid aanzienlijk verhogen. Influencers hebben zichzelf gevestigd als belangrijke spelers in deze context en hebben een hoog mobilisatiepotentieel. Het Alternatief voor Duitsland (AfD) heeft deze strategieën specifiek gebruikt om zijn boodschappen te verspreiden en zijn bereik te vergroten.

De manipulatiestrategieën omvatten onder meer AI-aangedreven inhoudsmanipulatie en gecoördineerde desinformatiecampagnes op basis van emotionele activering. Er wordt benadrukt dat de coördinatie van activiteiten steeds meer wordt verschoven naar gesloten groepen op koeriersdiensten. Dit beïnvloedt niet alleen de zichtbaarheid van politieke boodschappen, maar heeft ook diepgaande gevolgen voor de vorming van democratische meningen.

Aanbevelingen voor actie en vooruitzichten

Gezien deze zorgwekkende ontwikkelingen zijn aanbevelingen voor actie noodzakelijk. Het Federaal Agentschap voor Burgereducatie beveelt de introductie aan van een gedragscode voor partijen, publieke voorlichtingscampagnes en de bevordering van een multi-stakeholder aanpak om manipulatie te bestrijden. Bovendien moet de toegang tot informatie over datagebruik en algoritmen worden verbeterd om transparantie te creëren en het vertrouwen van het publiek te herwinnen.

Over het geheel genomen benadrukken beide rapporten de belangrijkste uitdagingen die de systematische manipulatie van informatie in het tijdperk van AI met zich meebrengt. Het is van cruciaal belang dat politici, platformexploitanten en maatschappelijke organisaties samenwerken om deze uitdagingen effectief aan te pakken en een gezond, evenwichtig discours in stand te houden.